Хичээл заасан багш: Б. Очирбаяр (Ph.D)
Орчуулгын онол арга зүй хичээл нь суралцагчдад орчуулгын шинжлэх ухааны үндэс, орчуулгын онолын чиг хандлага, төрөл ангилал, арга барил болон бодит орчуулгын практик ур чадварыг эзэмшүүлэх зорилготой мэргэжлийн суурь хичээл юм. Хэл хоорондын харилцаа, соёлын ялгаа, утга дамжуулалтын онцлогийг зөв ойлгож, эх хэл болон зорилтот хэлний онцлогт нийцүүлэн чанартай орчуулга хийх чадварыг энэхүү хичээлээр төлөвшүүлнэ.
Хичээлийн хүрээнд орчуулгын онолын үндэс, орчуулгын зарчим, арга зүй, төрөл ангиллыг судлахаас гадна мэргэн үг, шинэ үг хэллэг, салаа утгатай үгс, хуучин хэллэг, өгүүллэг, мэдээ, сурталчилгаа, хэрэглээний мэдээлэл зэрэг олон төрлийн эх хэрэглэгдэхүүний орчуулгын онцлогийг нарийвчлан авч үзнэ. Мөн орчуулгын явцад тулгардаг утгын зөрүү, соёлын ялгаа, хэлний өвөрмөц бүтэц, найруулгын асуудлуудыг хэрхэн шийдвэрлэх талаар бодит жишээ, дасгал ажилд тулгуурлан тайлбарлана.
Түүнчлэн оюуны өмч, зохиогчийн эрх, аман болон бичгийн орчуулгын ялгаа, синхрон орчуулгын үндсэн ойлголт, орчуулгын чанарын үнэлгээ, гуравдагч хэлний үг хэллэг ашиглах асуудал зэрэг мэргэжлийн орчуулагчийн мэдэх шаардлагатай чухал сэдвүүдийг судална. Суралцагчид төрөл бүрийн эх дээр ажиллаж, орчуулгын олон хувилбар боловсруулах, харьцуулан шинжлэх, өөрийн орчуулгыг сайжруулах арга барилд суралцах боломжтой.
Энэхүү хичээлийн онцлог нь зөвхөн онолын мэдлэгээр хязгаарлагдахгүйгээр орчуулгын төрөл бүрийн практик жишээг ашиглан суралцагчдыг бодитоор ажиллуулж, мэргэжлийн орчуулагчийн сэтгэлгээ, ур чадварыг хөгжүүлэхэд чиглэдэгт оршино. Багш тухайн сэдэв бүрийн онцлогт тохирсон орчуулгын аргачлал, түгээмэл алдаа, сайжруулах боломжуудыг дэлгэрэнгүй тайлбарлаж, суралцагчдын хийсэн орчуулгад дүн шинжилгээ хийх замаар мэдлэгийг бататгана.
Энэхүү хичээлийн зорилго нь суралцагчдад орчуулгын онол, арга зүйн суурь мэдлэг олгож, төрөл бүрийн эх сурвалжийг эх утга, соёлын онцлог, найруулгын шаардлагад нийцүүлэн зөв орчуулах чадвар эзэмшүүлэхэд оршино.
Хичээлийг амжилттай судалж дууссанаар суралцагч дараах чадваруудыг эзэмшинэ. Үүнд:
Энэхүү хичээлд хамрагдах суралцагч нь солонгос болон монгол хэлний дунд түвшний мэдлэгтэй, өгүүлбэрийн бүтэц, дүрмийн үндсэн ойлголтыг эзэмшсэн байх шаардлагатай. Мөн унших ойлгох, найруулан бичих суурь чадвартай байх нь хичээлийн агуулгыг үр дүнтэй эзэмшихэд дэмжлэг болно. Практик орчуулгын чадвар өмнө нь шаардахгүй боловч тогтмол орчуулгын дасгал ажиллах идэвх санаачилга нь сургалтын үр дүнг нэмэгдүүлэх чухал хүчин зүйл болно.
